Tel erozyon,metalin üzerinde yüksek yoğunlukta elektrik akımı geçirilen bir tel vasıtası ile kesme işlemidir.Birbirinden ayrı iki adet makara sistemine geçirilen bir tel yardımı ile çalışır.Tel erozyon tezgahları elektrik iletkenliği olan tüm malzemelerin kullanımına uygundur.
Tel Erozyon Tezgahının Çalışma Prensibi
Bobine sarılı tellerin ve dielektrik sıvı ile meydana gelen elektrik boşalımlarının ardından metale istenilen şekil verilir. İşlem için çoğunlukla pirinç ya da bakır kaplı teller tercih edilir. Bu tezgahlarda farklı elektriksel kutuplara bağlanan tel elektrot, iş parçasına yaklaştırıldığında elektriksel boşalımlarla yüksek bir sıcaklık meydana gelmekte ve yerel metal ergime yolu ile talaş kaldırmaktadır. Talaş kaldırma hızı, her bir kıvılcımda ki enerji miktarı ve her kıvılcımın zaman aralığına göre değişmektedir.
Tel Erozyon Tezgahının Bakımı
Tel erozyon tezgahlarında ki periyodik bakım işlemleri, haftalık ve aylık olarak aşağıdaki gibidir.
1. Otomatik Tel Kesme ve Geçirme:
Tezgahlarda kullanılan pirinç tel üzerinde üretimden kaynaklanan talaşlar, telin ilerlemesi esnasında AWF sistemi ve sensörleri üzerinde birikerek AWF sisteminin çalışmasını aksatabilir. AWF sisteminin içinde bulunan sensörler vasıtasıyla telin konumu belirlenir. Eğer bu sensörler periyodik olarak haftalık birkaç kez temizlenmez ise AWF sistemi sağlıklı ve kesintisiz çalışamaz. Bu da tezgahın sağlıklı çalışmasını olumsuz etkiler.
2. Makaralar ve Kayış Aktarma:
Telin hareketini sağlayan sistemdir. Telin belirli gerginlik altında hareket etmesinden dolayı zamanla kanallarda izler meydana gelmektedir. Bu izler telin hareketinin sağlıklı akışını engeller, hatta tel patinaj yaparak sık sık tel kopmasına sebep olur.
Bu yüzden makaraların ve kanalların haftada bir kez kontrol edilmesi ve gerekli ise değiştirilmelidir.
3. Tel Gerginliği:
Telin hareketi ve kesim işlemi esnasında malzeme kalınlığına göre ideal tel gerginliği oluşturulmalıdır. Zaman ile telin izleri kanallar oluşturmakta ve tel sağlıklı hareket edemediğinden patinaj yapmaya başlar,bu yüzden de kesilen parça üzerlerinde izler ve çizgiler meydana gelir. Bu yüzden,bu makarayı temiz tutmak için temizlemek ve sık sık üzerinde ki izler görsel olarak kontrol edilmelidir.
Ayrıca telin gerginlik değeri tel tansiyonu ölçmeye yarayan cihaz ile ölçülerek belirli zaman aralıklarında kalibre edilmelidir.
4. Tel Diklik Ayarı
Telin diklik ayar işlemi,tezgah üreticisi tarafından sunulan Tel diklik ayar aparatı vasıtasıyla yapılmaktadır. Diklik ayarının hafta da 3-4 kez kontrol edilmesini tavsiye ederiz. Çünkü herhangi bir sebepten dolayı,çarpma veya kaza durumunda telin diklik ayarı bozulacağından dolayı kesilen erkek,dişi ya da plakalar dik olarak kesilemez,konik olurlar.
5. Tel Toplama Kutusu
Tel toplama kutusunun dolup dolmadığını sık sık kontrol etmek gerekir; eğer dolduysa da boşaltmak gerekir. Eğer boşaltmayı ve kontrol etmeyi unutursak, tel arka tel çekme ve toplama bölgesinde yığılarak tezgahın metal bir yerine temas ederek kontak verir ve tezgahın kesim işleminin aksamasına ve hatta tezgahın durmasına neden olur.
6. Su Filtreleri
Tezgahlarda kesim esnasında ortaya çıkan metal tozları devir-daim eden suyun içinde kalır ve bu mikro mertebede metal partiküllerinin sayısı kesim yapıldıkça artar. İçinde çok sayıda metal tozları, partikülleri olan suyu filtrelere pompalayarak çamurların filtrelerin içinde bulunan kağıtlara takılması sağlanır; böylece metal tozları bu su filtrelerine takılarak devir daim eden ve havuzun içine pompalanan su sürekli temiz kalır.Tezgahlarda kullanılan su filtresinin bir ömrü vardır ve bunların zamanla değiştirilmesi gerekir. Burada ki yani filtre ömürlerinin ne kadar olduğu konusundaki kriter, tel erozyon tezgahında kesim yapılan malzemenin cinsi, yüksekliği ve kesim sayısıdır. Filtrenin ömrü 600-700 saat arasında değiştirilmesi en ideal olanıdır.
7. Reçine
Suyun direncini kontrol etmeyi sağlayan reçine, suyun içinde bulunan anyon ve katyonlar reçine topları üzerinde sıvanırlar. Belli bir süre sonra reçine toplayamaz duruma gelir. Bu durumda, reçinenin ömrü bitmiştir ve yenisiyle değiştirilir. Reçine tarafından iletkenlik değeri bir sensör yardımıyla otomatik olarak ölçülen suyun değeri, tezgahın ekranında dijital olarak görünür ve reçinenin ömrü bitmişse zaten ekranda reçineyi değiştirmek için bir alarm mesajı belirir.